Hồ sơ của Phó Trường Hải được xử lý trong gần ba tuần.
Không ai trong nhà họ Phó tìm cách chạy chọt cho ông. Đó là quyết định của chính ông, và cũng là quyết định của Đình Sâm — lần đầu tiên hai cha con đồng lòng trong một việc mà không cần nói nhiều với nhau. Sự thật đã được phơi ra bằng cái giá quá đắt; nếu đến phần cuối cùng này mà nhà họ Phó còn dùng tiền và quan hệ để né tránh, thì mọi lời thú nhận trước đó đều trở thành giả dối.
Trường Hải ra trước cơ quan điều tra và hội đồng xét xử với hai bản tự khai đầy đủ: bản khai về chữ ký khép hồ sơ vụ tai nạn bảy năm trước của con trai mình, và bản khai về chữ ký khép hồ sơ biến mất của Bùi Văn Khải hai mươi ba năm trước. Ông nhận toàn bộ: ông đã ký những tờ giấy không được phép ký, đã nghe những lời khuyên không nên nghe, đã chọn sự yên ổn của một kẻ hèn thay vì chọn sự thật của một người cha, một người anh, một người đứng đầu gia đình.
Nhưng hồ sơ của ông cũng ghi đầy đủ phần còn lại. Ông là người đã chủ động quay lại thú nhận trước khi bị gọi tên. Ông đã giao nộp phong bì hồ sơ trong két sắt — vật chứng then chốt để phục hồi điều tra. Ông đã tự tay ký xác nhận toàn bộ trách nhiệm bổ nhiệm của mình suốt hai mươi ba năm. Và chính sự hợp tác của ông đã góp phần đưa vụ án lớn nhất của gia đình này ra ánh sáng.
Kết luận cuối cùng được công bố vào một buổi chiều lặng gió. Xét toàn bộ tình tiết — hành vi phạm tội ở mức độ tiếp tay và che giấu, không trực tiếp gây ra tội ác; thái độ thành khẩn đặc biệt; sự hợp tác quyết định cho vụ án chính; tuổi cao, sức khỏe yếu — Phó Trường Hải nhận mức xử lý ở khung thấp nhất mà pháp luật cho phép: án treo kèm thời gian thử thách dài, khoản bồi thường dân sự đáng kể nộp vào quỹ bồi thường cho các nạn nhân và nhân chứng của vụ án, và bị tước bỏ toàn bộ chức danh danh dự còn lại trong tập đoàn.
Không trắng án. Nhưng cũng không phải là dấu chấm hết cho một con người.
Ông ký biên bản, đứng dậy, và làm một việc khiến cả phòng làm việc im lặng: ông cúi đầu thật thấp trước vị điều tra viên đã theo vụ án suốt nhiều tháng, rồi quay sang cúi đầu trước Vân Chấn Sơn — người vừa mất con gái, vừa là thông gia, vừa là người mà ông nợ nhiều nhất trong đời này.
"Tôi xin lỗi." Ông nói. "Xin lỗi vì hai mươi ba năm trước tôi không đủ can đảm. Xin lỗi vì con gái ông đã phải chết trong oan khuất, còn tôi thì sống trong cái nhà đó như không có chuyện gì."
Vân Chấn Sơn nhìn ông rất lâu. Cuối cùng, ông già chống gậy đứng dậy, bước tới, đặt một bàn tay già nua lên vai người đàn ông đang cúi đầu.
"Đứng thẳng lên." Ông nói chậm rãi. "Ông còn một việc phải làm cho xong: sống tiếp cho tử tế, để đến ngày cháu gái tôi cưới, ông còn ngồi được vào bàn tiệc mà không phải cúi mặt."
Chiều hôm ấy, khi từ cơ quan trở về nhà cũ, Trường Hải không vào phòng nghỉ ngay. Ông đi thẳng lên dãy phòng phía đông, dừng lại trước cửa căn phòng làm việc cũ của mình — căn phòng ông đã ngồi suốt mấy chục năm với tư cách người đứng đầu trên danh nghĩa của nhà họ Phó. Trên cánh cửa vẫn còn tấm bảng đồng nhỏ khắc dòng chữ "Chủ tịch danh dự" mà người làm trong nhà vẫn lau chùi sáng bóng mỗi tuần theo thói quen cũ.
Truyện liên quan
Ông đứng nhìn tấm bảng hồi lâu. Rồi ông tự tay tháo nó xuống, từng con ốc một, không nhờ ai giúp. Tấm bảng đồng nằm trong lòng bàn tay ông, nhẹ mà nặng. Ông mang nó xuống nhà, đặt vào tay Phúc, nói: "Cất vào kho giúp tôi. Từ nay cái nhà này chỉ có một người đứng đầu, là thằng Sâm. Còn tôi, tôi chỉ là một người cha đang học lại cách làm cha."
Tối hôm đó, Trường Hải xin được vào phòng bà nội. Ông không mang theo ai, chỉ một mình ngồi xuống chiếc ghế thấp bên giường mẹ — chiếc ghế mà suốt mấy tháng qua, lần lượt từng người trong nhà đã ngồi để nghe bà nói bằng bảng chữ.
Ông nói rất lâu. Nói về những năm tháng ông làm con trai mà không dám cãi cha, làm anh mà không dám nhìn thẳng vào em, làm cha mà không bảo vệ nổi con. Nói về đêm ông ký tờ giấy đầu tiên và biết từ giây phút đó mình đã bán đi thứ gì. Nói rằng ông không xin bà tha thứ, vì có những việc chính ông còn chưa tha thứ được cho mình.
Bà nội nghe hết, không ngắt lời một lần. Khi ông nói xong, căn phòng yên lặng đến mức nghe rõ tiếng máy đo nhịp tim đều đều. Rất lâu sau, bà mới ra hiệu lấy bảng chữ.
Bàn tay run rẩy của bà chỉ từng chữ, chậm rãi mà dứt khoát:
"BIẾT — SAI — THÌ — VỀ."
Bốn chữ. Không có chữ "tha", cũng không có chữ "tội". Chỉ có một cánh cửa mở ra cho người con trai đã đi lạc suốt hai mươi ba năm: biết sai, thì về.
Trường Hải gục đầu xuống mép giường của mẹ mà khóc như một đứa trẻ.
Ngoài hành lang, Đình Sâm và Vãn Tình đứng lặng. Mỹ Lệ đứng sau họ, khăn tay ướt đẫm. Người phụ nữ từng một thời chỉ biết nhìn gia đình bằng con mắt danh giá và thể diện, giờ đứng ngoài cửa phòng mẹ chồng, nghe chồng mình khóc như một đứa trẻ, và hiểu rằng gia đình này cuối cùng cũng đã học được cách đau cho ra đau, nhận cho ra nhận. Không ai bước vào. Có những khoảnh khắc của một gia đình, người ngoài — dù là con cháu ruột thịt — cũng chỉ nên đứng ngoài mà giữ lấy sự yên lặng cho nó.
Khuya hôm đó, khi cả nhà đã gần như đi ngủ, Trịnh Hạo gõ cửa thư phòng. Anh báo một tin ngoài dự tính: ông Bùi Văn Khải vừa liên lạc qua kênh bảo vệ nhân chứng. Ông ấy nói hồ sơ của mình sắp được khép lại, và trước khi rời khỏi thành phố này mãi mãi, ông ấy có một việc nhất định phải làm.
"Ông ấy xin được gặp anh một lần." Trịnh Hạo nói. "Ông ấy nói, có một câu ông ấy nợ nhà họ Phó hai mươi ba năm, phải tự miệng nói ra mới đi được."
Bình Luận Chương
Đăng nhập để bình luậnChưa có bình luận cho chương này.