Lịch thị sát dãy nhà ven quốc lộ được ấn định vào sáng thứ ba.
Đoàn Minh Khải đi bộ dọc tuyến đường cùng Hoàng Nam và hai cán bộ xã, tay cầm bản đồ quy hoạch, thỉnh thoảng dừng lại ghi chép vào cuốn sổ nhỏ. Anh hỏi rất kỹ: nhà này xây năm nào, mấy thế hệ ở, sinh kế chính là gì, nếu di dời thì người ta sống bằng gì. Cán bộ xã ban đầu trả lời theo bài bản đã thuộc, nhưng trước những câu hỏi không có trong kịch bản, họ bắt đầu ấp úng — và Hoàng Nam thì lén ghi lại hết vào điện thoại, mắt sáng lên như vừa phát hiện sếp mình là một loài sinh vật lạ.
Đến trưa, đoàn dừng chân ở quán cơm Cuối Đường.
Quán đông. Khải ngồi xuống chiếc bàn gỗ gần cửa sổ, nhìn quanh một lượt: những chiếc bàn ghế gỗ đã bóng lên vì mười mấy năm lau chùi, tấm bảng thực đơn viết tay bằng phấn trắng treo sau quầy, bếp lửa phía trong đỏ rực và thơm mùi hành phi. Mọi thứ trong quán này đều cũ, đều sờn, và đều được giữ gìn bằng một sự nâng niu mà tiền không mua được.
Thanh Hà bước ra với cuốn sổ gọi món. Cô đã biết trước đoàn thị sát sẽ ghé — chị Tư báo tin từ sáng — và cô đã tự dặn mình cả trăm lần phải thật bình thường. Nhưng khi đứng trước bàn của anh, đối diện ở khoảng cách gần nhất từ trước đến nay dưới ánh sáng ban ngày, tay cô vẫn run nhẹ đến mức đầu bút chì gõ vào sổ nghe lách cách.
"Quán hôm nay có canh chua cá, thịt kho trứng, rau muống xào tỏi…" Cô đọc thực đơn bằng giọng đều đều của một chủ quán. "Các anh dùng gì?"
"Canh chua." Khải nói, mắt không rời cô. "Cho tôi canh chua cá."
Hoàng Nam ngồi cạnh huých nhẹ cán bộ xã, cười toe: "Sếp tôi mê canh chua ở đây lắm, lần trước ăn một lần là nhớ mãi."
Thanh Hà quay vào bếp. Chỉ có cô mới biết, bàn tay đang múc canh của mình ướt đẫm mồ hôi.
Bữa cơm diễn ra trong một bầu không khí kỳ lạ. Khải ăn chậm, thỉnh thoảng ngẩng lên nhìn quanh quán — nhìn tấm ảnh cũ treo trên tường chụp quán cơm ngày mới mở, nhìn chiếc ghế đẩu thấp kê ở góc bếp, nhìn ra con đường đầy nắng ngoài kia. Một lúc sau, anh bất ngờ lên tiếng, giọng vừa đủ cho người đứng quầy nghe thấy:
"Cô chủ, quán này mở được bao lâu rồi?"
"Mười bốn năm." Thanh Hà đáp, không quay lại. "Trước là quán của mẹ tôi. Mười năm nay tôi đứng bếp."
"Mười năm." Anh gật đầu chậm rãi. "Trong danh sách giải tỏa, quán này thuộc diện bàn giao đợt đầu. Cô đã tính chuyện sau khi bàn giao sẽ làm gì chưa?"
Câu hỏi vang lên giữa quán đang đông khách khiến vài người ngẩng lên. Thanh Hà đặt mạnh chiếc vá xuống, quay lại. Lần đầu tiên trong ngày, cô nhìn thẳng vào mắt anh — và trong ánh mắt ấy không còn sự né tránh của đêm qua, chỉ có mười năm lam lũ dồn lại thành một thứ bình thản cứng cỏi.
"Giám đốc hỏi thì tôi trả lời." Cô nói, rõ ràng từng chữ. "Cái quán này không phải mặt bằng. Nó là mười bốn năm của mẹ tôi, mười năm của tôi, là bữa cơm của không biết bao nhiêu người qua đường. Chữ ký của giám đốc thì nhẹ lắm — ký một cái là xong. Nhưng ký xong rồi, người ta sống bằng gì, giám đốc có ký tiếp được cho người ta không?"
Cả quán im lặng. Hoàng Nam nuốt khan, lén nhìn sếp mình, chuẩn bị tinh thần nghe một cơn thịnh nộ.
Truyện liên quan
Nhưng Khải chỉ nhìn cô rất lâu. Rồi anh cúi xuống, ăn nốt muỗng canh cuối cùng trong bát, đặt đũa xuống ngay ngắn.
"Cô nói đúng." Anh nói khẽ. "Cho nên tôi mới cho rà soát lại từ đầu."
Chiều hôm đó, đoàn thị sát đi tiếp dọc theo con đường đất rẽ vào khu dân cư cuối thị trấn. Đến ngã ba nơi con đường đất bắt đầu, cán bộ xã vội vàng chỉ tay về hướng khác: "Đoạn trong này chỉ còn vài hộ thưa thớt thôi giám đốc, mình quay ra đường chính kẻo nắng…"
Khải dừng lại. Cuối con đường đất, sau hàng rào dâm bụt, là một ngôi nhà cũ có giàn hoa giấy — ngôi nhà mà đêm qua anh đã đứng trước cổng của nó, ôm một bà cụ xa lạ mà khóc như một đứa trẻ.
"Trong này còn mấy hộ?" Anh hỏi.
"Dạ… năm hộ. Có danh sách cả." Cán bộ xã lật hồ sơ. "Nhưng khu trong này thuộc diện đợt sau, chưa cần thị sát đợt này đâu ạ."
Khải không nói gì, bước thẳng vào con đường đất. Đoàn người đành lục tục đi theo. Anh đi chậm qua từng ngôi nhà, ghi chép cẩn thận, và khi đến trước cổng nhà bà Nhàn, anh dừng lại lâu hơn hẳn. Cánh cổng gỗ khép hờ. Trong sân, giàn hoa giấy rủ bóng xuống hiên. Trên bàn thờ nhỏ nhìn qua khung cửa sổ mở, có một phần cơm được đậy lồng bàn ngay ngắn — như thể chủ nhà vẫn đang chờ một người nào đó về ăn.
Anh đứng đó, bàn tay vô thức siết chặt cuốn sổ ghi chép đến nhàu mép giấy.
"Nhà này là hộ nào trong danh sách?" Anh hỏi, giọng trầm xuống.
Hoàng Nam tra nhanh trên máy tính bảng, rồi ngẩng lên, hơi khựng lại: "Dạ… hộ bà Vũ Thị Nhàn, 68 tuổi, sống một mình, có người cháu hàng xóm chăm sóc. Nhưng mà sếp…" Nam hạ giọng. "Trong lịch trình thị sát gốc, hộ này bị gạch tên khỏi danh sách cần gặp trực tiếp. Em kiểm tra lại thì thấy nét gạch là của ban bồi thường — gạch từ trước khi sếp về Đồng Lệ."
Khải quay phắt lại. "Ai gạch?"
"Dạ… không ghi rõ. Chỉ biết hồ sơ gốc từ ban bồi thường chuyển sang đã như vậy rồi."
Nắng chiều đổ xuống con đường đất vàng rực. Khải nhìn chằm chằm vào ngôi nhà cũ trước mặt — ngôi nhà của bà cụ đã ôm anh khóc và gọi anh là con trai, ngôi nhà mà ai đó đã cố tình xóa khỏi lịch trình của anh trước cả khi anh đặt chân đến thị trấn này.
Có người không muốn anh đến đây. Có người đã biết trước anh sẽ đến — và sợ điều đó.
Anh cất cuốn sổ vào túi áo, nói một câu nhẹ tênh mà khiến cả đoàn lạnh gáy:
"Từ mai, lịch trình của tôi do tôi tự sắp. Ai còn tự ý gạch tên hộ dân nào nữa… thì tự viết đơn xin chuyển công tác trước đi."
Bình Luận Chương
Đăng nhập để bình luậnChưa có bình luận cho chương này.