Đêm đó, gần mười hai giờ, có tiếng gõ cửa phòng trọ của tôi. Ba tiếng, khẽ và ngập ngừng, như người gõ sợ mình đến nhầm chỗ. Tôi mở cửa. Dưới ánh đèn hành lang vàng vọt, một bà già ngoài bảy mươi đứng ôm chặt một chiếc túi vải bạc màu, tóc bạc búi gọn, lưng hơi còng. Tôi chưa từng gặp bà, nhưng tôi biết ngay bà là ai, như thể hai mươi năm chờ đợi đã dạy tôi nhận ra khuôn mặt này.
"Con là Khánh Linh phải không?" Bà nói, giọng miền Trung nhỏ và khô. "Ta là Đỗ Thị Nhàn."
Tôi đỡ bà vào phòng, rót nước. Tay bà run đến mức chén nước sóng sánh. Bà nhìn quanh căn phòng trọ chật hẹp của tôi, rồi dừng mắt ở cuốn sổ tay đặt trên bàn, cuốn sổ có dấu vân tay ướt của Mai ở trang đầu. "Con bé Mai nó chọn đúng người," bà nói. "Hồi đó, ta cũng từng nghĩ mình sẽ làm đúng. Rồi ta sợ."
Bà mở chiếc túi vải, lấy ra một phong bì vàng ố, mép đã sờn, bên trong là một trang giấy gấp tư, giấy đã ngả màu thời gian nhưng nét chữ còn nguyên. Bà đặt phong bì lên bàn, đẩy về phía tôi, rồi rút tay lại rất nhanh, như vừa buông xuống một thứ nóng bỏng tay.
"Trang cuối của hồ sơ con bé Mai," bà nói. "Ta xé nó vào sáng hôm sau, trước mặt mấy người trong khoa. Ai cũng thấy, ai cũng hiểu ta giữ nó để phòng thân. Hai mươi năm, ta ngủ không yên vì nó. Ta nghe tin bệnh viện sắp phá khu nhà C, ta biết nếu ta không mang nó lên bây giờ, nó sẽ theo ta xuống mồ, và con bé Mai thì tan theo bức tường."
Tôi mở trang giấy ra, tay run lên. Đó là trang tổng kết ca trực đêm tháng mười năm 2004. Dòng cuối ghi rõ, bằng nét chữ của chính bà Nhàn: "Sản phụ Nguyễn Thị Mai. Tử vong lúc hai giờ mười phút sáng do băng huyết sau sinh. Đã đề nghị chuyển viện hai lần, trưởng khoa chỉ đạo không chuyển, chờ theo dõi tại khoa." Và bên dưới, ở mục ý kiến chỉ đạo, là chữ ký của Hoàng Đình Sơn, nét ký dứt khoát, cùng dòng chữ viết tay của ông ta: "Không chuyển viện. Xử lý tại chỗ. Mọi việc tôi chịu trách nhiệm."
Hai giờ mười phút sáng. Khớp từng con số với cuốn sổ gốc của bác Tư, với lời bà Nhàn xác nhận qua cánh cổng quê nhà, với giờ trên phiếu chuyển thi thể. Trang giấy này, cuốn sổ gốc, và lời khai của những người còn sống — sự thật đã có đủ chân để đứng.
"Năm đó, chính ta là người bế con bé Trâm đi lối cửa sau," bà Nhàn nói tiếp, nước mắt chảy dài trên gò má nhăn nheo. "Ông Sơn ra lệnh. Ta bế nó mà tay ta run, nó khóc suốt quãng cầu thang. Ta trao nó cho người chị họ xa của con Mai ở thị xã, dặn nuôi tử tế, mẹ nó không bỏ nó đâu. Tờ giấy ghi địa chỉ và hai chữ 'khi cần' trong hộp thiếc của mẹ nuôi nó, là chữ của ta. Ta giữ liên lạc thầm với nhà ấy mấy năm đầu, rồi đứt dần. Ta hèn, con ạ. Ta cứu được đứa bé, mà không dám cứu cái tên của mẹ nó."
Truyện liên quan
Bà kể tiếp, giọng đều đều như người đọc một bản kiểm điểm đã thuộc lòng. Hai mươi năm về quê, tháng mười nào bà cũng cúng một mâm cơm nhỏ trong buồng kín, không dám để ảnh, không dám gọi tên, chỉ khấn thầm cho "một người chết trẻ không có tên". Tiền lương hưu chắt chiu, bà gửi đi đều đặn cho một quỹ học bổng của huyện dành cho trẻ mồ côi, như một cách trả nợ mà chính bà cũng không gọi nổi thành tên. Ba lần bà đã gói trang giấy này vào phong bì, ra đến bến xe định lên thị xã nộp cho cơ quan chức năng, và cả ba lần bà đều quay về giữa đường. "Lần gần nhất là năm ngoái," bà nói. "Ta ngồi ở bến xe hai tiếng, phong bì trong túi áo, rồi ta nghĩ tới con cháu ta, nghĩ tới cái tiếng xấu để lại cho chúng nó, và ta lại bắt xe về. Đêm đó ta mơ thấy con bé Mai đứng ở cuối hành lang nhà ta, không nói gì, chỉ nhìn. Sáng dậy ta biết, nếu ta chết mà trang giấy này còn trong túi áo của ta, nó sẽ bị người ta đốt theo đồ cũ, và con bé sẽ mất tên vĩnh viễn."
Bà nhìn xuống phong bì vàng ố trên bàn. "Cho nên lần này, nghe tin phá nhà, ta đi ngay trong đêm. Ta không mang nó tới cơ quan nào hết. Ta mang nó tới cho con, vì con là đứa duy nhất hai mươi năm nay đi tìm cái tên ấy mà không vì tiền, không vì thù, cũng không vì sợ."
Tôi nắm lấy bàn tay lạnh ngắt của bà. "Bà đã giữ trang giấy này hai mươi năm. Đêm nay bà mang nó lên đây. Thế là bà đang cứu cái tên ấy rồi."
Bà lắc đầu, rồi nói một câu khiến tôi ngồi lặng đi: "Còn một người nữa phải biết sự thật trước đêm thứ bảy cuối cùng. Chồng con bé Mai. Anh Lê Văn Thành. Nó vẫn còn sống, ở ngay thị xã này thôi."
Tôi sững người. Hai mươi năm nay, người đàn ông ấy vẫn tưởng vợ con mình đều đã chết trong đêm mưa năm ấy. Một năm sau ngày Mai mất, anh từng quay lại nhà xác, để lại bó hoa huệ trắng và mảnh giấy "Anh xin lỗi". Bác Tư kể, từ đó không ai gặp lại anh nữa.
"Nó làm thợ hồ, ở trọ gần bến xe," bà Nhàn nói. "Tháng mười nào nó cũng ra đứng trước cổng bệnh viện một lúc rồi đi. Ta nhìn thấy nó hai lần từ xa mà không dám tới gần. Con phải tìm nó. Nó là chồng, là cha. Đơn của người nhà ký tên yêu cầu làm rõ hồ sơ, nặng hơn mọi lời đồn ma quỷ. Và con bé Trâm..." Bà nghẹn lại. "Con bé Trâm phải được gặp cha nó, trước khi gặp lại mẹ nó lần cuối."
Tôi hỏi bà đêm đó, sau khi bế đứa bé đi, bà có quay lại phòng sinh không. Bà gật đầu, mắt nhìn vào khoảng tối ngoài cửa sổ. "Có. Ta quay lại thì con bé Mai đã được đưa xuống nhà xác rồi. Ta đứng ở cửa phòng sinh trống, nhìn cái giường còn nguyên vệt máu chưa kịp lau, và ta hiểu là từ đêm nay, đời ta sẽ không còn một đêm nào ngủ yên nữa. Ta xé trang giấy lúc trời gần sáng, tay ta run đến mức mép giấy rách xiên đi một đoạn. Con nhìn kỹ sẽ thấy. Hai mươi năm, mỗi lần lấy trang giấy ra xem, ta lại nhìn cái mép rách xiên ấy và nhớ tay mình đã run thế nào."
Ngoài cửa sổ, mưa bắt đầu rơi lất phất. Bà Nhàn đứng dậy, nhất quyết không ở lại qua đêm, nói đã thuê phòng ở nhà nghỉ đầu phố, và dặn tôi một câu cuối trước khi bước ra hành lang tối: "Đêm thứ bảy này, ta sẽ có mặt ở tầng bốn. Ta xé trang giấy này ra khỏi hồ sơ, thì chính tay ta phải ký nhận đưa nó trở lại."
Bình Luận Chương
Đăng nhập để bình luậnChưa có bình luận cho chương này.