Ở quê, những ngày cuối thu trôi chậm hơn ở thành phố rất nhiều. Ngọc Phân sống trong căn nhà nhỏ cuối xóm, căn nhà của họ hàng xa để lại, tường quét vôi đã ngả màu, trước sân có một cây ngọc lan già mà năm nào đến mùa cũng nở trắng cả một góc trời. Từ ngày về quê, bà sống lặng lẽ đến mức người trong xóm chỉ biết bà là một người đàn bà ít nói, họ hàng với cô chủ tiệm hoa trên tỉnh thỉnh thoảng vẫn về thăm, sáng nào cũng quét sân, chiều nào cũng ngồi ở hiên nhà nhìn ra con đường đất, không giao du, không buôn chuyện, không nhắc một chữ nào về đời mình trước kia.
Tấm thiệp đến tay bà vào một buổi chiều như thế, do chính Giai Ninh mang về.
Giai Ninh đặt phong bì màu kem lên bàn, bên cạnh ấm trà vừa pha, và nói đúng như đã hứa với Thanh Hà: không thêm một lời nào để ép buộc. "Cô, đây là thiệp của chị Thanh Hà gửi cô. Chị ấy mời cô lên thành phố dự bữa tiệc cảm ơn ở Tháp Ngọc Trai, vào ngày mười tám. Chị ấy dặn, cô đọc rồi tự quyết định, không cần hồi âm. Nếu cô muốn đi, cuối tuần sau em về đón cô. Nếu không, em vẫn về thăm cô như thường."
Nói xong, Giai Ninh ra sân giúp bà tưới mấy chậu hoa, để lại bà một mình với phong bì trên bàn.
Ngọc Phân không mở ngay. Bà nhìn phong bì rất lâu, nhìn nét chữ viết tay ghi tên mình ở mặt ngoài, nét chữ ngay ngắn, bình thản, không một chút run rẩy hay cố ý lạnh lùng. Cả đời bà đã nhận không biết bao nhiêu thư từ, công văn, thiệp mời của giới thượng lưu thành phố, nhưng chưa có phong bì nào khiến tay bà run như phong bì này. Bà đặt nó lên bàn thờ nhỏ trong góc nhà, bên cạnh bát hương, và để nguyên ở đó suốt một ngày một đêm, như thể cần phải thắp hương cho quá khứ của chính mình trước khi dám mở ra đọc hiện tại.
Đêm ấy bà không ngủ được. Bà ngồi ở hiên nhà, nghe tiếng côn trùng trong vườn, và nghĩ về tất cả những gì một tấm thiệp mỏng có thể gợi lên. Bà nghĩ về người anh chồng đã khuất, về người chồng của chính bà mà bà từng tìm mọi cách bảo vệ đến mức đánh đổi cả lương tâm, về cậu cháu trai mà bà từng sắp đặt cả cuộc hôn nhân như sắp đặt một nước cờ, và về cô gái họ Diệp mà bà từng dùng mọi thủ đoạn mềm nhất, tàn nhẫn nhất để đẩy ra khỏi đời cháu mình. Bà nghĩ về phiên tòa, về những năm tháng sau song sắt, về buổi sáng được giảm án ra về, về lần quỳ trước tấm bia đá khắc dòng chữ người kỹ sư trưởng trong sạch mà khóc đến không đứng dậy nổi. Bà nghĩ về những lần bác sĩ do ai đó âm thầm gửi về khám bệnh cho bà, và câu cảm ơn chị dâu họ mà bà nhờ Giai Ninh chuyển đi, câu nói mà bà biết là không đúng vai vế, không đúng lễ nghĩa, nhưng là câu chân thành duy nhất bà còn nói được.
Sáng hôm sau, khi sương còn chưa tan, bà mở phong bì.
Thiệp ngắn. Ngắn hơn bà tưởng. Không một lời trách móc, không một lời tha thứ được viết ra, không một chút cao thượng phô trương. Chỉ là một lời mời, chân thành và đúng mực, và một câu nói rằng nếu bà không đến, người mời cũng hiểu. Ngọc Phân đọc đi đọc lại ba lần. Đến lần thứ ba, nước mắt bà rơi xuống làm nhòe một góc thiệp, ngay chỗ ký tên Diệp Thanh Hà. Bà vội lấy tay áo lau đi, cẩn thận như lau một vết bẩn trên vật quý, rồi đặt thiệp vào ngăn kéo bàn, chỗ bà vẫn cất những giấy tờ quan trọng nhất của đời mình, mà thật ra giờ cũng chẳng còn mấy tờ.
Cả ngày hôm đó bà đi ra đi vào. Bà mở tủ, lấy bộ áo dài cũ nhất mà cũng trang trọng nhất của mình ra ngắm. Đó là bộ áo dài bà may từ rất lâu rồi, vải đã sờn ở cổ tay, nhưng giặt ủi cẩn thận thì vẫn đứng dáng. Bà từng mặc nó trong những dịp mà bà còn là phó chủ tịch, còn là người phụ nữ quyền lực chỉ sau một người trong tập đoàn. Nay bà lấy nó ra không phải để nhớ quyền lực, mà để tự hỏi mình còn xứng đáng mặc một bộ áo trang trọng mà bước vào khuôn viên tòa tháp ấy nữa hay không.
Chiều xuống, Giai Ninh gọi điện về hỏi thăm, vẫn không hỏi chuyện tấm thiệp. Ngọc Phân im lặng một lúc lâu ở đầu dây bên kia. Rồi bà nói, giọng khàn đi vì cả đêm không ngủ: "Giai Ninh à. Cô đi."
"Thật không cô?" Giai Ninh hỏi lại, và bà nghe thấy trong giọng cháu gái mình có một niềm vui được kìm lại rất khéo, như sợ vui quá sẽ làm bà đổi ý.
Truyện liên quan
"Thật," bà nói. "Cô không biết mình đến đó để làm gì, ngồi ở đâu, nói câu gì. Có thể cô chỉ đến, đứng một lát ở cổng rồi về cũng nên. Nhưng nếu cô không đi, phần đời còn lại của cô sẽ cứ mãi là những đêm ngồi ở hiên nhà này mà nghĩ về một tấm thiệp không dám nhận lời. Cô già rồi. Cô không muốn chết mà vẫn còn nợ một lần dám đến."
Ở đầu dây bên kia, Giai Ninh lặng đi, rồi nói khẽ: "Vậy cuối tuần sau em về đón cô. Mình đi sớm, cô nhé. Đường xa, mình đi chậm thôi."
Cùng những ngày ấy, ở một vùng quê khác, cách quê của Ngọc Phân không quá xa, một người đàn ông cũng đang sống những ngày lặng lẽ của riêng mình. Lương Kính Văn mãn hạn tù sau thời gian thụ án được khoan hồng nhờ hợp tác toàn diện, đã về quê làm lại cuộc đời bằng những công việc chân tay bình thường, ở trong căn nhà cũ của gia đình, ít tiếp xúc với ai. Hắn đọc được tin về bữa tiệc cảm ơn ở Tháp Ngọc Trai trên một tờ báo địa phương, trong một bài viết nhỏ điểm lại hành trình của quỹ học bổng Diệp Kiến An nhân dịp quỹ mở đợt tài trợ mới. Bài báo nhắc bữa tiệc như một sự kiện ấm áp của giới xây dựng thành phố, liệt kê những khách mời là nhân chứng năm xưa, là sinh viên học bổng, là những người đã đi cùng gia đình họ Diệp qua vụ án.
Lương đọc bài báo hai lần, rồi gấp tờ báo lại, đặt xuống bàn. Hắn không có tên trong danh sách ấy, và hắn hiểu rõ hơn ai hết rằng điều đó là đúng mực. Có những cánh cửa, người ta không được mời không phải vì bị hận, mà vì sự có mặt của họ sẽ làm đau những người vô tội khác trong phòng. Hắn đã học được điều ấy trong những năm tháng trả giá: ranh giới cũng là một hình thức của lòng tử tế, kể cả khi nó đặt mình ở phía bên ngoài.
Nhưng có một việc hắn vẫn làm được, và đã làm một lần rồi. Tối hôm ấy, hắn lặng lẽ chuyển vào tài khoản của quỹ học bổng Diệp Kiến An một khoản tiền thứ hai, không lớn, là tiền hắn dành dụm được từ những tháng ngày làm việc ở quê. Trong phần ghi chú chuyển khoản, hắn không ghi tên, chỉ ghi đúng một dòng như lần trước: ủng hộ quỹ, cho các em sinh viên ngành xây dựng. Hắn biết người của quỹ sẽ không tra ra hắn, và hắn cũng không cần ai tra ra. Có những món nợ không trả bằng cách được ghi nhận, mà trả bằng cách lặng lẽ đặt xuống rồi quay đi.
Sáng hôm sau nữa, hắn làm thêm một việc nhỏ. Hắn ra vườn sau nhà, nơi có cây ngọc lan trồng từ thời cha hắn còn sống, hái một nhành hoa vừa nở, ép khô giữa hai trang sách suốt mấy ngày như cách người xưa vẫn giữ hoa. Rồi hắn đặt nhành hoa ép khô ấy vào một phong bì trắng không đề tên người gửi, không kèm một dòng chữ nào, và gửi tới địa chỉ tiệm hoa của Giai Ninh trên thành phố, nơi hắn biết là địa chỉ duy nhất còn nối hắn với câu chuyện cũ bằng một sợi dây không làm đau ai.
Phong bì đến tiệm hoa vào đúng buổi sáng Giai Ninh chuẩn bị về quê đón Ngọc Phân. Cô mở ra, thấy nhành ngọc lan ép khô nằm lặng trên lớp giấy lót, và đứng yên rất lâu giữa tiệm hoa đầy hoa tươi của mình.
Cô nhận ra nó ngay. Không phải nhận ra người gửi qua nét chữ, vì làm gì có chữ nào. Cô nhận ra vì trong vườn nhà cô, cây ngọc lan trồng ở góc sân mấy hôm trước vừa bị ai đó hái mất đúng một nhành ở cành thấp nhất, vết hái còn mới, và mẹ cô ở quê đã nhắc chuyện ấy qua điện thoại bằng giọng khó hiểu: nhà mình có ai về đâu mà hoa bị hái. Giai Ninh nhìn nhành hoa ép khô trong phong bì, rồi khẽ mỉm cười, một nụ cười buồn và yên, như mỉm cười với một người đang đứng ở rất xa mà cô không cần gọi tên.
Cô không nói việc này với ai. Không nói với Thanh Hà, vì Thanh Hà không cần biết thêm một gánh nặng dịu dàng nào nữa. Không nói với Ngọc Phân, vì người già ấy đã đủ những đêm không ngủ. Cô chỉ lấy một cuốn sổ bìa vải trong ngăn kéo tiệm hoa, cuốn sổ cô vẫn dùng để ép những bông hoa đầu mùa của tiệm, và đặt nhành ngọc lan khô vào giữa hai trang trắng ở gần cuối sổ, nhẹ nhàng như đặt một câu chuyện vào đúng chỗ của nó: không trưng ra, không vứt đi, chỉ cất giữ.
Rồi cô đóng cửa tiệm sớm nửa ngày, bắt chuyến xe về quê, đón một người đàn bà già yếu đi dự một bữa tiệc mà cả hai đều biết sẽ là một trong những buổi tối khó khăn và cần thiết nhất của đời mình.
Bình Luận Chương
Đăng nhập để bình luậnChưa có bình luận cho chương này.