Hải Đăng đi vắng mười ngày, và mười ngày ấy là mười ngày An Nhiên hiểu rõ nhất câu nói của bà Lan: giữ một mái nhà chưa bao giờ là việc của riêng một người, cho tới khi một người trong nhà đi vắng. Buổi sáng, cô mở cửa xưởng sớm hơn thường lệ, quét lại gian xưởng, kiểm tra sổ hẹn của khách, rồi lên tầng hai mở cửa phòng học chờ đám trẻ. Buổi chiều, cô ngồi vào bàn phục chế, làm việc tới khi lưng mỏi nhừ mới đứng dậy. Buổi tối, cô ghi sổ sách của quỹ, trả lời thư của các trường gửi hồ sơ xin học, rồi mới chống cằm nhìn ra con hẻm đã lên đèn, nhớ người chồng đang ở cách mình nửa vòng trái đất.
Điều khiến An Nhiên bất ngờ nhất trong những ngày ấy không phải là nỗi vất vả, mà là sự trưởng thành của bé Hạnh. Cô bé mười sáu tuổi ngày nào còn rụt rè đứng nép sau cánh cửa xưởng, giờ đã tự biết mở sổ điểm danh cho lớp, biết sắp xếp ghế ngồi cho các em nhỏ, biết nhắc bé Kiên tập đàn đúng giờ thay vì mải mê nghịch cây vĩ. Có hôm An Nhiên bận tiếp khách dưới tầng một lâu hơn dự kiến, khi lên tới nơi, cô lặng người thấy Hạnh đang ngồi kèm từng nốt nhạc cho hai em nhỏ mới vào lớp, giọng kiên nhẫn và dịu dàng y hệt cách cô từng kèm Hạnh những ngày đầu. Cô bé ngẩng lên, hơi đỏ mặt khi thấy cô Nhiên đứng ở cửa, rồi nói nhỏ rằng em chỉ làm những gì cô vẫn làm mỗi ngày thôi, em nhìn cô làm riết rồi thuộc lúc nào không hay.
Bé Kiên cũng có những thay đổi khiến cả xưởng phải ngạc nhiên. Cậu bé mồ côi cha, vốn ít nói và hay giật mình trước người lạ, giờ đã dám đứng trước lớp gảy thử một đoạn ngắn trong giờ sinh hoạt cuối tuần. Đoạn nhạc còn vụng, có chỗ sai nhịp, nhưng khi tiếng đàn dứt, cả phòng học vỗ tay rần rần, và Kiên cười, một nụ cười rộng và sáng mà An Nhiên chưa từng thấy ở cậu bé trước đây. Tối hôm ấy, cô kể chuyện này qua điện thoại cho Hải Đăng nghe, và ở đầu dây bên kia, anh im lặng một lúc rồi nói rằng có lẽ đây mới là thứ âm nhạc khiến anh thấy tự hào nhất, hơn cả những nhà hát lớn.
Vào ngày thứ sáu chồng đi vắng, một thử thách thật sự tìm tới xưởng. Một người khách lạ, tuổi ngoài năm mươi, ăn mặc giản dị nhưng ánh mắt rất tinh tường, mang tới một cây đàn cổ của gia đình, nói là của ông nội để lại, đã bị nứt mặt đàn sau nhiều năm cất trong tủ ẩm. Ông nói ông đã đi hỏi mấy nơi, nơi nào cũng khuyên thay mặt đàn mới cho nhanh, nhưng ông không đành, vì mặt đàn này là do chính tay ông nội ông chọn gỗ làm nên, ông muốn giữ lại nguyên vẹn nếu còn một tia hy vọng nào. Ông nghe tiếng xưởng của thầy Bảy mấy chục năm nay nên tìm tới, và ông nói thẳng: nếu xưởng này cũng bảo thay, ông sẽ mang đàn về cất lại, thà để nó im lặng còn hơn để nó mất đi phần hồn của người xưa.
Truyện liên quan
An Nhiên đón cây đàn bằng cả hai tay, như đón một người bệnh nặng. Cô mở hộp đàn, xem xét vết nứt dưới ánh đèn suốt một buổi chiều. Vết nứt chạy dài theo thớ gỗ, lại nằm đúng vị trí chịu lực nhất của mặt đàn, là loại hư hỏng mà thợ non tay sẽ không dám nhận, vì chỉ cần xử lý sai một chút, mặt đàn sẽ cong vênh và tiếng đàn sẽ chết hẳn. Theo thói quen nhiều năm, cô gõ cửa phòng nhỏ cạnh xưởng, muốn xin ý kiến thầy Bảy như mọi lần gặp ca khó. Nhưng thầy hôm ấy đang mệt sau một đêm ho dài, nằm trên giường với hơi thở nặng nhọc, chỉ có thể ngồi dậy một lúc ngắn. Ông nhìn cây đàn qua khung cửa, nghe cô trình bày tình trạng, rồi nói chậm rãi từng chữ: ca này không khó ở tay, khó ở lòng. Người ta giao cho con không phải một cây đàn, mà là ký ức của ba đời nhà người ta. Con cứ làm theo những gì thầy đã dạy, đừng vội, đừng sợ. Tay con giờ vững hơn thầy ngày xưa rồi, chỉ có điều con chưa tự tin vào chính mình thôi.
Suốt hai ngày sau đó, An Nhiên làm việc với cây đàn cổ bằng tất cả sự tỉ mỉ mà cô có. Cô tháo dây, làm sạch, xử lý phần gỗ ẩm từ bên trong, ghép lại vết nứt bằng kỹ thuật mà thầy Bảy truyền cho cô từ khi cô còn là một cô bé học việc đứng rửa dụng cụ. Bé Hạnh được cô cho đứng bên phụ việc, vừa làm vừa nghe cô giảng vì sao mỗi thao tác phải chậm như thế, vì sao với đàn cổ, người thợ phải nghe tiếng gỗ trước khi nghe tiếng đàn. Có những lúc tay cô run lên vì căng thẳng, cô lại nhớ lời thầy nói qua khung cửa, rằng khó là ở lòng, và cô hít một hơi dài rồi tiếp tục.
Chiều ngày thứ hai, khi công việc hoàn tất, An Nhiên lắp lại dây và gảy thử những nốt đầu tiên. Tiếng đàn vang lên trong gian xưởng yên tĩnh, trầm ấm và sâu, mang theo cái âm sắc rất riêng của gỗ già đã đi qua gần một thế kỷ. Ở phòng bên, thầy Bảy nghe thấy, chống gậy lần ra cửa, đứng nghe hết cả một đoạn dài mà không nói một lời, mắt ông rưng rưng. Người khách lạ quay lại nhận đàn vào hôm sau, ôm cây đàn vào lòng, chơi thử một khúc nhạc xưa bằng đôi tay đã run vì tuổi tác, rồi bật khóc ngay giữa xưởng, nói rằng ông nghe lại được tiếng đàn của ông nội mình như hồi ông còn là một đứa trẻ ngồi dưới hiên nhà.
Tối hôm ấy, An Nhiên gọi điện cho chồng, kể lại mọi chuyện bằng giọng vừa mệt vừa hạnh phúc. Cô nói cô vừa hiểu ra một điều trong những ngày vắng anh: xưởng này, lớp học này, hóa ra đã đủ vững để đứng được ngay cả khi thiếu một người, vì nó không đứng bằng một người, nó đứng bằng tất cả những người đang cùng giữ nó. Hải Đăng ở đầu dây bên kia cười khẽ, bảo đó là tin tốt nhất anh nghe được trong chuyến đi này. Nhưng khi cô vừa định hỏi kết quả buổi gặp lại với ban giám hiệu, anh bỗng ngập ngừng, rồi nói: chuyện đó, để anh về tận nhà rồi nói với em và cả nhà một lần cho trọn. Em chờ anh thêm một ngày nữa thôi.
Bình Luận Chương
Đăng nhập để bình luậnChưa có bình luận cho chương này.