Công việc hoàn thiện bản nhạc dở dang của thầy Bảy bắt đầu vào một buổi sáng cuối tuần, tại chính gian xưởng cũ, trên chiếc bàn thợ mà thầy đã ngồi suốt một đời.
An Nhiên trải bản thảo viết tay của thầy lên bàn, sắp xếp các trang theo thứ tự mà ông Tư Phong đã đánh dấu từ mấy chục năm trước. Bên cạnh bản thảo, cô đặt chiếc máy tính bảng mở sẵn kho lưu trữ của dự án ghi âm di sản, nơi còn lưu hàng chục giờ tiếng đàn, tiếng kể chuyện và cả những đoạn thầy ngân nga một mình trong những buổi ghi âm cuối đời. Hạnh ngồi đối diện cô, trước mặt là một cuốn sổ mới tinh, cây bút chì và cây đàn violin đầu tiên của cô bé, cây đàn mà thầy từng khen là có tiếng đàn biết kể chuyện.
"Chị Nhiên," Hạnh hỏi khẽ, "mình viết tiếp nhạc của thầy, có sợ làm hỏng nhạc của thầy không chị?"
An Nhiên mỉm cười, tay vuốt nhẹ lên trang bản thảo đầu tiên. "Chị cũng sợ chứ. Nhưng em nhớ dòng chữ thầy viết ở trang cuối không? Thầy không dặn ai phải giữ nguyên nó mãi mãi trong dang dở. Thầy dặn chờ một người viết tiếp. Người viết tiếp mà sợ đến không dám đặt bút xuống, thì bản nhạc của thầy sẽ còn dang dở thêm mấy chục năm nữa. Mình cứ viết bằng tất cả sự kính trọng, sai thì sửa, chưa hay thì làm lại. Thầy ở trên cao, thầy hiểu mà."
Buổi làm việc đầu tiên, hai chị em không viết một nốt nào. Họ chỉ nghe. Nghe An Nhiên chơi lại toàn bộ phần thầy đã viết, chậm rãi, từng câu một. Nghe đến đoạn nhạc gần cuối, nơi giai điệu đang vươn lên như một câu hỏi chưa có lời đáp, cả hai đều lặng đi. Rồi Hạnh mở kho ghi âm di sản, tìm đến những đoạn thầy chơi đàn ngẫu hứng trong buổi ghi âm. Trong một đoạn ghi âm dài, thầy chơi một giai điệu lạ, không có trong bất kỳ bản nhạc nào của xưởng, chơi xong thầy còn cười khẽ và nói với người ghi âm: Cái này là nhạc trong đầu thầy từ hồi trẻ, lâu lâu nó lại tự tìm về.
An Nhiên nghe đến đó, tay cô khựng lại trên phím đàn. Cô tua lại đoạn ghi âm, nghe thêm một lần nữa, rồi thêm một lần nữa. Giai điệu thầy ngân nga trong những ngày cuối đời ấy, kỳ lạ thay, lại nối tiếp gần như hoàn hảo với câu nhạc đang dang dở trong bản thảo thời trẻ. Như thể chàng trai trẻ năm xưa viết dở một câu hỏi, và ông già gần đất xa trời mấy chục năm sau, trong vô thức, đã ngân lên câu trả lời.
"Trời ơi, chị Nhiên," Hạnh thì thầm, mắt mở to, "là thầy tự viết tiếp cho mình rồi. Thầy viết tiếp bằng chính giọng của thầy, cách nhau mấy chục năm."
Từ hôm đó, những buổi làm việc của hai chị em trở thành những buổi mà cả hai đều gọi đùa là những buổi ngồi nói chuyện với thầy. Một bên là bản thảo của chàng thợ trẻ đang yêu, một bên là tiếng ngân nga của ông già đã đi gần hết một đời, và ở giữa là hai cô học trò của hai thế hệ khác nhau, chắp nối hai đầu thời gian lại với nhau bằng tất cả sự cẩn trọng và thương yêu. Có đoạn, An Nhiên dựa vào kỹ thuật phục chế mà thầy dạy: một bản nhạc cũng như một cây đàn cũ, chỗ nào gãy thì nối đúng thớ gỗ, chỗ nào mất thì bù bằng chất liệu gần nhất với nguyên bản, và tuyệt đối không bao giờ áp đặt cái mới lấn át cái cũ. Có đoạn, Hạnh mạnh dạn đề xuất những chuyển điệu trẻ trung hơn, An Nhiên nghe xong, gật gù, bảo cứ ghi lại, để chú Tư Phong nghe thử rồi hãy quyết.
Truyện liên quan
Ông Tư Phong trở thành vị khách quen của xưởng trong những ngày ấy. Ông đến vào mỗi buổi chiều, ngồi đúng chiếc ghế ở góc trong, nghe hai chị em chơi thử từng đoạn vừa chắp nối, rồi kể lại những chuyện ngày xưa mà chỉ mình ông biết. Ông kể thầy thời trẻ viết bản nhạc này vào những đêm xưởng đã tắt đèn, cô Hiền ngồi vá áo bên cạnh, thỉnh thoảng lại ngẩng lên hỏi một câu: Đoạn này là anh viết về em đoạn nào vậy. Thầy cười, không trả lời, chỉ chơi lại đoạn ấy chậm hơn một chút, như một cách trả lời không cần lời.
"Thầy con ngày trẻ ít nói lời ngọt ngào lắm," ông Phong kể, mắt nhìn xa xăm. "Bao nhiêu thương yêu, thầy dồn hết vào tiếng đàn. Cô Hiền hiểu hết. Có lần cô nói với chú, người ta tặng nhau vàng bạc, còn chồng cô tặng cô một bản nhạc viết mãi không xong, mà cô lại thấy mình giàu hơn tất cả."
Những câu chuyện ấy khiến phần việc còn lại của bản nhạc dần hiện rõ hình hài trong lòng An Nhiên. Cô hiểu ra vì sao bản nhạc không được viết xong. Không phải vì thầy thiếu tài, cũng không phải vì thầy bỏ cuộc. Mà vì đoạn cuối của một bản nhạc tình yêu, hóa ra, không thể viết bằng nỗi đau mất mát ngay trong những ngày mất mát còn tươi rói. Đoạn cuối ấy cần một quãng đời đủ dài, đủ những mất còn, đủ những thế hệ đến sau, để khi viết xuống, nó không còn là tiếng khóc cho một người đã đi, mà là lời cảm ơn cho một tình yêu đã ở lại và sinh sôi thành cả một gia đình.
Hải Đăng tham gia vào công việc ở phần sau, khi giai điệu chính đã thành hình. Anh ngồi bên vợ hàng giờ, giúp phối lại bản nhạc cho một đội hình nhỏ ấm cúng: một violin chính, một violin bè, một cello và cây đàn của xưởng. Anh nói, bản nhạc này không cần sân khấu lớn. Nó cần một không gian mà người nghe có thể nghe thấy cả tiếng thở của người chơi, như nghe một câu chuyện kể trong nhà.
"Ngày xưa thầy viết nó cho một người nghe thôi," Hải Đăng nói, tay ghi chép phần phối khí. "Bây giờ mình chơi nó cho cả một nhà nghe. Em có thấy như vậy là đúng ý thầy không?"
An Nhiên gật đầu, mắt rưng rưng. Cô đặt tay lên bụng, nơi đứa con đầu lòng đang khẽ cựa mình, như cũng đang lắng nghe câu chuyện của ông cố nuôi qua tiếng đàn của cha mẹ. Trong khoảnh khắc ấy, cô bỗng thấy rõ hơn bao giờ hết sợi dây nối dài của gia đình này: một chàng trai trẻ viết nhạc cho vợ, một người học trò giữ hộ qua mấy chục năm biển dâu, hai cô học trò chắp nối, một người chồng phối khí, và một đứa trẻ chưa chào đời đã được nghe bản nhạc ấy từ trong bụng mẹ.
Sau gần ba tuần, vào một buổi chiều mưa nhỏ, Hạnh chơi thử toàn bộ bản nhạc từ đầu đến cuối lần đầu tiên, không dừng lại ở bất kỳ đoạn nào. An Nhiên ngồi nghe, hai tay ôm bụng, nước mắt rơi lặng lẽ xuống trang bản thảo chép lại sạch sẽ đặt trên bàn. Khi nốt nhạc cuối cùng ngân lên và tan dần vào tiếng mưa ngoài hiên, cả gian xưởng lặng đi rất lâu, không ai nói một lời nào.
Rồi từ góc trong của xưởng, ông Tư Phong khẽ lên tiếng, giọng ông run run mà sáng rõ: "Đúng rồi. Đúng là nó rồi. Hồi trẻ thầy con từng nói với chú một câu, hôm nay chú mới hiểu hết. Thầy nói, bản nhạc này không dành cho ngày buồn. Nó dành cho một ngày vui thật lớn của gia đình, ngày mà nhà mình đông đủ nhất. Chú chờ xem, ngày vui ấy của nhà mình, có lẽ sắp đến rồi đấy."
Bình Luận Chương
Đăng nhập để bình luậnChưa có bình luận cho chương này.