Ngày Hạnh lên đường đi Cremona, cả xưởng nghỉ làm một buổi để tiễn cô học trò đầu tiên của quỹ.
Buổi chia tay không tổ chức ở sân bay ồn ào, mà tổ chức ngay tại xưởng đàn, nơi Hạnh đã sống và học nghề suốt những năm tháng quan trọng nhất của tuổi thiếu niên. Từ sáng sớm, bà Lan đã dậy nấu một nồi xôi lớn và chuẩn bị mâm cơm tiễn chân theo đúng phong tục của gia đình, có đủ món mà Hạnh thích, có cả món canh chua cá mà ngày đầu tiên cô bé đến xưởng, thầy Bảy đã tự tay nấu cho cô ăn và nói một câu mà cô nhớ suốt đời: Từ nay đây là nhà của con.
Các em học trò khóa hai, khóa ba kéo đến đông đủ, đứa mang theo tấm thiệp tự làm, đứa mang theo bó hoa hái trong vườn nhà, đứa chẳng có gì ngoài một cái ôm thật chặt và đôi mắt đỏ hoe. Lớp nghề hôm ấy không học kỹ thuật, mà học một bài học cuối cùng do chính Hạnh đứng lớp: cô bé, hay đúng hơn là cô thợ trẻ mười bảy tuổi, truyền lại cho đàn em toàn bộ những ghi chép riêng của mình trong những năm học nghề, từ cách phân biệt gỗ tốt gỗ xấu bằng mùi và vân, cho đến cách giữ bình tĩnh khi đứng trước một cây đàn gãy nát tưởng như không còn cứu được.
Rồi đến phần quan trọng nhất của buổi sáng hôm ấy, phần mà cả nhà đã bàn bạc và chuẩn bị từ nhiều ngày trước.
Hạnh chính thức trao lại lớp nghề cho Kiên phụ trách. Kiên, cậu học trò ngày nào còn rụt rè đến mức không dám cầm cây đàn lên vì sợ làm hỏng, nay đã trưởng thành, chơi đàn vững vàng, tay nghề phục chế chắc chắn và quan trọng nhất là có một trái tim biết thương những đứa trẻ nghèo đến với xưởng như thương chính mình ngày xưa. Hạnh đặt vào tay Kiên cuốn sổ điều hành lớp học, chìa khóa tủ dụng cụ và danh sách học viên, dặn dò từng việc một như một người chị bàn giao gia sản cho em trai.
Con đi rồi, lớp này là của em, Hạnh nói, giọng nghẹn lại. Em nhớ lời thầy dạy, dạy nghề là dạy người trước đã. Đứa nào nhà nghèo thì càng phải thương, đứa nào học chậm thì càng phải kiên nhẫn. Chị ở bên kia sẽ gọi về mỗi tuần, việc gì khó cứ hỏi chị, hỏi cô Nhiên, hỏi chú Tư. Đừng bao giờ để lớp tắt lửa, dù chỉ một ngày.
Kiên gật đầu, mắt đỏ hoe, hứa chắc như đinh đóng cột: Chị yên tâm đi học. Ở nhà có em, có chú Tư Phong hỗ trợ em giữ lớp, giữ xưởng. Hai năm nữa chị về, lớp mình sẽ đông hơn bây giờ, em hứa.
Chú Tư Phong, người học trò đầu tiên của thầy Bảy, người đã ở gần xưởng suốt thời gian qua để giữ góc di sản, bước lên vỗ vai cả hai đứa cháu trong nghề. Ông nói, ngày xưa thầy tiễn chú đi học xa, nay chú ở lại tiễn Hạnh đi, rồi chú phụ Kiên giữ nhà. Đời người thợ cứ thế mà tiếp nối nhau, kẻ đi người ở, nhưng lửa nghề thì không bao giờ tắt, vì lúc nào cũng có người chịu ngồi lại bên bếp lửa mà canh chừng.
Đến phần tặng quà tiễn chân, cả xưởng lặng đi khi An Nhiên bước vào góc di sản và lấy xuống một chiếc hộp gỗ nhỏ đã cũ, chiếc hộp mà bấy lâu nay vẫn nằm trang trọng bên cạnh những kỷ vật quý nhất của thầy Bảy.
Truyện liên quan
Trong hộp là bộ đồ nghề đầu tiên của thầy, bộ đồ mà thầy đã dùng từ những năm tháng mới vào nghề, khi thầy còn là một chàng trai trẻ đi học việc xa nhà: một con dao gọt gỗ nhỏ cán đã mòn nhẵn vì tay người cầm qua mấy chục năm, một chiếc thước đo bằng gỗ khắc vạch bằng tay, và một cây cọ quét vecni mà lông cọ đã được thay nhiều lần nhưng cán gỗ vẫn là cán cũ của thầy. Đây không phải là những món đồ đắt tiền nhất trong góc di sản, nhưng là những món đồ gắn với thầy lâu nhất, thấm mồ hôi của thầy nhiều nhất.
An Nhiên đặt chiếc hộp vào tay Hạnh, nói những lời mà cô đã chuẩn bị từ đêm hôm trước: Cô và cả nhà bàn nhau rồi, tặng con bộ đồ nghề này của thầy để con mang theo sang bên đó. Không phải để con dùng, dụng cụ bên đó không thiếu gì. Mà để những lúc con thấy mình lạc lõng giữa đất khách, những lúc con nản lòng vì bài học khó, vì tiếng nói lạ, vì mùa đông dài, con mở hộp ra, nhìn thấy đồ của thầy, để nhớ rằng mình là học trò của ai, mình từ đâu mà đi, và mình sẽ trở về đâu khi học xong.
Hạnh ôm chiếc hộp vào lòng, khóc không thành tiếng. Cô bé quỳ xuống trước góc di sản, lạy thầy ba lạy như lạy một người ông, một người cha, rồi đứng dậy, lau nước mắt, cười qua làn nước mắt mà nói: Con mang thầy theo cùng. Đi đến đâu, con cũng là học trò của thầy Bảy, là người của xưởng mình.
Bà Lan tặng Hạnh chiếc khăn len bà tự đan trong những đêm mất ngủ gần đây, đan bằng thứ len ấm nhất bà chọn mua ở chợ, dặn sang bên đó lạnh lắm, phải quàng khăn giữ ấm cổ, cổ họng của người làm nghề đàn cũng quý như đôi tay vậy. Hải Đăng tặng cô bé một cuốn sổ nhạc và một lời dặn của người nhạc trưởng: Sang bên đó, ngoài giờ học nghề, nhớ tìm đến những buổi hòa nhạc mà nghe, người thợ làm đàn giỏi phải là người nghe nhạc giỏi, phải hiểu cây đàn của mình sinh ra để hát bài gì. An Sơn và Mỹ Linh tặng Hạnh một chiếc khung ảnh nhỏ, trong đó lồng tấm ảnh cả nhà chụp chung trong đêm nhạc Trở Về, để cô bé đặt ở đầu giường nơi đất khách, mở mắt ra là thấy nhà mình.
Bé Bình An, như hiểu được không khí chia tay của người lớn, hôm ấy ngoan lạ thường. Khi Hạnh bế cô bé lên lần cuối trước giờ ra sân bay, Bình An đưa bàn tay nhỏ xíu lên chạm vào má chị, rồi cười toe toét, khiến cả nhà đang rưng rưng cũng phải bật cười theo. An Nhiên nói, con gái cô cũng biết tiễn chị Hạnh đi học giỏi đấy, hai năm nữa chị về, em sẽ chạy ra tận cửa đón chị, lúc đó em biết đi biết chạy rồi.
Xe ra sân bay lăn bánh vào buổi trưa, khi nắng đã lên cao trên mái xưởng. Hạnh ngồi trong xe, quay lại vẫy tay mãi cho đến khi bóng xưởng khuất sau hàng cây cuối ngõ. Trong hành lý của cô bé, bên cạnh quần áo và sách vở, có chiếc hộp gỗ đựng bộ đồ nghề của thầy được gói ghém cẩn thận nhất, đặt ở ngăn riêng, bọc trong chiếc khăn tay mà năm xưa Mây đã thêu tặng cô trong một buổi tiễn đưa khác.
Ở lại xưởng, khi xe đã đi xa, Kiên lặng lẽ quay vào lớp học, mở cuốn sổ điều hành mà Hạnh vừa trao, và bắt đầu buổi học đầu tiên trên cương vị người phụ trách lớp, với chú Tư Phong ngồi bên cạnh hỗ trợ. Tiếng bào gỗ, tiếng gõ nhịp, tiếng các em học trò rì rầm trao đổi vang lên trong xưởng như mọi ngày, không hề gián đoạn. An Nhiên đứng ở cửa xưởng nhìn vào, lòng vừa trống trải vừa đầy ắp.
Cô biết, từ hôm nay, xưởng đàn đã bước sang một trang mới: thế hệ của thầy đã đi hết, thế hệ của cô đang đứng giữa, và thế hệ của Hạnh, của Kiên, của Mây đang bắt đầu bay đi khắp bốn phương trời, mang theo lửa nghề của một người thợ đàn đã khuất. Và cô tin chắc một điều, như tin vào ánh nắng đang rọi qua ô cửa xưởng lúc này, rằng hai năm sau, vào một ngày đẹp trời nào đó, cô học trò ấy sẽ trở về, đứng ngay tại ngưỡng cửa này, với tay nghề vững vàng hơn, với trái tim vẫn nguyên vẹn như ngày ra đi.
Buổi chiều hôm ấy, điện thoại của An Nhiên rung lên. Là Hạnh nhắn tin từ phòng chờ sân bay, chỉ vỏn vẹn mấy dòng: Cô ơi, con lên máy bay đây. Con mở hộp đồ của thầy ra xem một lần nữa rồi. Cô nói với chú Tư và Kiên là con cảm ơn mọi người. Hẹn hai năm nữa, con về mở lớp, cô cháu mình lại ngồi uống trà ở hiên xưởng như hôm trước nhé.
Bình Luận Chương
Đăng nhập để bình luậnChưa có bình luận cho chương này.