"Về bên cụ."
Bốn chữ của ông Sáu Kính được mang về nhà cũ ngay trong tối hôm đó. Và người đầu tiên trong gia đình xác nhận chúng không phải chuyện kể suông là Lê Văn Phúc.
Ông Phúc nghe xong, im lặng một lúc lâu, rồi gật đầu chậm rãi.
"Đúng là có giao ước ấy. Sáu người chúng tôi, ai cũng thuộc. Ngày cụ ông mất, sáu anh em đứng quanh mộ cụ, chính Khải là người nhắc lại giao ước đó lần cuối: đứa nào sau này gặp nạn không còn đường lui, thì về bên mộ cụ. Mộ phần là đất của nhà, có người trông coi, mà người ngoài không ai để ý. Về đó, anh em còn sống sẽ biết mà tìm đến."
"Vậy suốt hai mươi ba năm qua," Đình Sâm hỏi, "có ai 'về bên cụ' không?"
Phúc lắc đầu. "Tôi không biết. Tôi chỉ là người giữ vườn ở nhà. Mộ cụ ở nghĩa trang gia tộc ngoài thành phố, có người trông mộ riêng. Nhưng có một điều tôi để ý từ lâu mà chưa bao giờ nói với ai: năm nào đến ngày giỗ cụ, ở cổng sau nhà cũ cũng có người đặt một bó hoa trắng, không thiệp, không tên. Tôi vẫn nghĩ là một người làm cũ nào đó còn nhớ cụ. Bây giờ nghĩ lại..."
Ông không nói hết. Nhưng cả phòng đều hiểu: một tín hiệu lặp lại đúng ngày giỗ, suốt nhiều năm, từ một người không dám lộ mặt — đó chính là cách một kẻ đã "chết" trên giấy tờ điểm danh với ngôi nhà này rằng mình vẫn còn sống.
Sáng hôm sau, một đoàn người lặng lẽ rời thành phố.
Nghĩa trang gia tộc họ Phó nằm trên một quả đồi thấp cách thành phố hơn một giờ xe. Mộ của lão gia nằm ở vị trí cao nhất, bên cạnh mộ của vợ đầu của ông. Khu mộ được chăm sóc tươm tất: cỏ cắt đều, lối đi lát đá sạch sẽ, và trước mộ lão gia — dù ngày giỗ còn cách hơn một tuần — bình hoa vẫn có hoa tươi.
Người trông coi nghĩa trang là một ông lão ngoài bảy mươi, mọi người gọi là ông Ba. Ông đã trông coi khu mộ này gần hai mươi năm, sống trong căn nhà nhỏ ngay cổng nghĩa trang, mắt đã mờ nhưng trí nhớ còn sắc bén lạ thường.
Đình Sâm không giấu thân phận. Anh đặt lên bàn của ông Ba một tấm ảnh cũ — ảnh chụp đội hầu cận sáu người ngày lão gia còn sống, mà Trường Hải giữ trong album gia đình.
"Ông Ba, trong những năm qua, có người đàn ông nào thường xuyên đến thăm mộ cụ tôi không?"
Ông Ba cầm tấm ảnh lên, đưa sát vào mắt, nhìn rất lâu. Rồi ngón tay gầy guộc của ông dừng lại ở người đứng ở vị trí ngoài cùng bên trái — chàng trai trẻ nhất trong ảnh, vai rộng, ánh mắt nhìn thẳng.
"Người này." Ông nói chắc nịch. "Ông ấy đến đây nhiều năm rồi. Hầu như tháng nào cũng đến một lần, vào đúng ngày mười tám, lúc trời chưa sáng hẳn. Đến, thay hoa, thắp hương cho cụ, đứng một lúc rồi đi. Chưa bao giờ để tôi phải dọn hoa héo — lần nào đến, hoa cũ cũng được ông ấy tự mang đi."
Ngày mười tám. Lại là ngày mười tám — nhịp tim của cả đường dây bịt miệng, và cũng là nhịp trở về của kẻ đào ngũ khỏi đường dây ấy. Bùi Văn Khải đã sống hai cuộc đời song song trên cùng một con số: một con số của tiền và im lặng, và một con số của hương khói và trở về.
Truyện liên quan
"Ông ấy có nói chuyện với ông không?" Vãn Tình hỏi khẽ.
"Ít lắm." Ông Ba đáp. "Chỉ có một lần, cách đây mấy năm, ông ấy đưa tôi một phong bì tiền, dặn là tiền công tôi quét dọn mộ cụ quanh năm, dù nhà họ Phó đã trả lương cho tôi rồi. Tôi không nhận thì ông ấy để phong bì dưới bát hương, rồi đi. Tôi cất phong bì ấy đến giờ, chưa tiêu một đồng — tiền của người không rõ mặt mũi, tôi không dám tiêu."
Chiếc phong bì được ông Ba lấy ra từ chiếc hộp gỗ trong nhà: giấy đã ố vàng, bên ngoài không ghi gì, nhưng bên trong, ngoài tiền, còn một mẩu giấy nhỏ gấp tư. Nét chữ trên mẩu giấy — cứng, nắn nót, hơi nghiêng sang trái — được Trịnh Hạo chụp lại và đối chiếu ngay tại chỗ với ảnh chụp cuốn sổ tay thu được ở căn nhà ven sông.
Cùng một nét chữ.
"Đúng là hắn." Đình Sâm nói khẽ. "Khải đã về bên cụ suốt bao nhiêu năm nay, ngay dưới mắt cả nhà, mà không một ai hay biết."
Nhưng ông Ba chưa nói hết. Ông lão trông mộ hạ giọng, liếc ra phía con đường đất chạy vòng dưới chân đồi:
"Có một chuyện tôi thấy lạ, mà vì các vị hỏi nên tôi mới dám nói. Ngày mười tám tháng trước — lần ông ấy đến gần nhất — khi ông ấy đi rồi, tôi ra cổng khóa lại thì thấy ở khúc đường dưới kia có một chiếc xe đậu tắt đèn. Trời chưa sáng, tôi nhìn không rõ. Xe đậu một lúc rồi cũng đi. Hai mươi năm trông mộ ở đây, tôi chưa từng thấy ai đến khu này vào giờ đó, ngoài ông ấy."
Cả đoàn người nhìn nhau. Nghĩa trang gia tộc nằm tách biệt, đường lên đồi chỉ có một lối. Một chiếc xe lạ tắt đèn đậu dưới chân đồi vào đúng buổi sáng ngày mười tám — nếu đó không phải trùng hợp, thì có nghĩa là: phe địch cũng đã lần ra được nhịp trở về của Bùi Văn Khải. Có thể chúng chưa biết chắc người đàn ông thắp hương lúc trời chưa sáng là ai. Nhưng chúng đang xem. Đang đếm. Đang chờ.
"Chúng nó cũng biết 'về bên cụ'." Vãn Tình nói khẽ. "Hoặc chúng nó không biết giao ước ấy, nhưng chúng biết ngày mười tám — vì ngày mười tám là ngày của chính chúng nó."
Chi tiết ấy khiến chuyến đi bỗng mang một sức nặng khác hẳn. Kênh liên lạc cũ của đội hầu cận vẫn còn mở — nhưng nó không còn là bí mật của riêng người nhà họ Phó nữa.
Ông Ba nhìn cả đoàn người, rồi như sực nhớ ra điều gì, ông chậm rãi đứng dậy, đi vào buồng trong. Tiếng lục lọi kéo dài một lúc. Khi ông quay ra, trên tay ông là một gói đồ nhỏ bọc vải dầu, buộc dây cẩn thận, kích thước chỉ bằng một cuốn sổ tay.
"Suýt nữa tôi quên." Ông đặt gói đồ lên bàn, giọng hạ xuống. "Lần gần nhất ông ấy đến — không phải ngày mười tám, mà là mấy hôm trước ngày giỗ năm ngoái... không, là khoảng hơn một tháng trước đây thôi. Ông ấy đưa tôi gói này, dặn một câu mà tôi nhớ từng chữ."
Ông Ba nhìn thẳng vào Đình Sâm.
"Ông ấy nói: 'Nếu có người nhà họ Phó đến đây, gọi đúng tên tôi — Bùi Văn Khải — thì ông đưa gói này cho họ. Còn nếu không ai gọi đúng tên tôi, thì ông cứ giữ nó đến ngày tôi chết thật, rồi đốt nó bên mộ cụ.'"
Bình Luận Chương
Đăng nhập để bình luậnChưa có bình luận cho chương này.