Tiếng “tách” nhỏ vang lên giữa đêm, khi mẻ Hồi Khí đan đang ở giai đoạn ba.
Trần Mặc nghe tiếng đó trước cả khi nhìn thấy vết nứt. Ông giơ tay ra hiệu cho Phong đóng van gió, kéo khay đan ra khỏi buồng lò bằng cái kẹp dài, và chỉ kịp cứu được một nửa số viên. Nửa còn lại cháy sém ở rìa, mùi khét bốc lên nồng nặc. Vết nứt chạy dọc vách đất sét ở phía bên trái lò, đúng chỗ mà bản đồ sáp ong của Xiao Ling đã tô đậm nhất.
“Ông nội, lò hỏng rồi ạ?” Phong thì thào.
“Chưa hỏng. Nhưng đang kêu cứu.” Ông đưa ngón tay chạm vào mép nứt. “Chỗ này nóng hơn mọi chỗ khác suốt hai tháng nay, và đất sét thì không chịu nóng mãi được.”
Sáng hôm sau, ông gọi Phong, Xiao Ling và Tiểu Minh ra đứng quanh cái lò nguội. Một anh thợ nề do ông Lương giới thiệu cũng có mặt, gõ gõ vào vách lò rồi lắc đầu.
“Cái lò này xây bằng đất sét thường, cụ ạ. Muốn bền thì phải thay bằng đất chịu lửa và gạch men, mà đất đó phải nhập từ tỉnh thành. Mất mười ngày, đắt gấp bốn.”
Trần Mặc cảm ơn rồi tiễn anh ta ra cửa. Quay vào, ông nói với ba người trẻ: “Chưa có tiền đổi lò. Vậy từ nay đến lúc đổi được, mình phải sống chung với nó.”
Hôm đó và những ngày tiếp theo, cả tiệm làm một việc chưa ai làm bao giờ trong cái thị trấn này: đo cái lò. Xiao Ling cầm cuốn vở than, ghi lại mỗi lần sáp chảy. Tiểu Minh, đứng ở cửa sổ sau, đếm số hơi thở giữa lúc đóng van và lúc ống khói đổi màu. Phong thử từng vị trí đặt khay, bên trái, giữa, bên phải, góc sau, ghi ra mười hai loại kết quả. Sau bốn ngày, trên tường gian lò treo một tấm vải trắng, vẽ sơ đồ buồng đốt bằng mực đỏ và xanh: chỗ nào nóng, chỗ nào lạnh, khay đặt ở đâu thì viên đan tròn nhất.
“Chỗ này.” Xiao Ling chỉ vào một ô nhỏ nằm lệch về phía sau bên phải. “Chỗ này vừa nóng vừa lạnh vừa phải, mẻ nào đặt vào cũng đều.”
“Một chỗ cho một khay,” Tiểu Minh thở dài. “Mỗi lần được mười viên, cùng lắm.”
“Thế thì ta bù bằng tay.” Trần Mặc nói.
Đó là phần khó nhất. Bù bằng tay nghĩa là dùng linh lực của chính ông để điều chỉnh những chỗ lò không tự làm được. Nhưng thân xác bảy mươi tuổi này, Luyện Khí hậu kỳ, tay đôi khi run vào lúc cần vững nhất, nhất là ở giai đoạn ba, khi nhiệt độ cần ổn định trong ba mươi nhịp thở liền.
Từ hôm đó, trước lúc trời sáng, ông dậy tập. Ông lấy một chiếc bát sành, rót nước đầy đến mép, đặt lên lòng bàn tay, rồi đi từ đầu sân đến cuối sân, đi chậm, không để một giọt nào tràn. Phong tập theo. Rồi Tiểu Minh, tay chai nhưng vững, lại là người đầu tiên đi hết sân mà không đổ giọt nào, làm Phong, đã hai mươi tuổi, ngượng chín mặt. Xiao Ling thì vừa đi vừa lẩm bẩm đếm, nước bắn ra ngoài ba lần mà cô vẫn kiên trì.
Bốn mươi ngày sau, ông mở lò lần đầu với hai mươi lượng nguyên liệu cơ bản.
Tám viên đan. Sáu viên đạt tiêu chuẩn thông thường của vùng này, hai viên hơn tiêu chuẩn một bậc.
“Đan sư ở thị trấn thường được năm sáu viên từ chừng này nguyên liệu,” Tiểu Minh nói, mắt sáng lên khi đếm. “Ông được tám, hai viên còn tốt hơn nữa.”
“Ừ.” Ông không cười.
Cậu bé nhìn ông ghi sổ, nét chữ vẫn đều tăm tắp, và giọng cậu nhỏ lại, vừa tò mò vừa thắc mắc.
“Ông được hơn cả thị trấn mà không vui sao ạ?”
“Hơn thị trấn không phải thước đo của ta.” Ông không ngừng viết. “Thước đo là kết quả tốt nhất mà điều kiện này cho phép. Ta chưa đạt tới.”
Ông liệt kê ba điểm. Nguyên liệu chưa đủ tinh so với thứ ông quen dùng. Nhiệt độ ở giai đoạn ba còn dao động nhẹ vì điểm bù chưa chuẩn hoàn toàn. Và thân xác này, các phản xạ của nó, các khớp ngón tay nó, vẫn đang học lại những điều linh hồn ông đã thuộc từ lâu. Một thân xác mới, như một cây đàn mới, vẫn cần được lên dây.
Ba điểm. Cải thiện từng điểm, theo thứ tự.
Một tháng nữa trôi qua. Hôm mở lò, cả ba người đứng quanh. Ông nhấc nắp. Chín viên. Trong đó ba viên đạt phẩm cấp cao hơn tiêu chuẩn. Vết nứt trên vách lò đã được ông trát lại bằng một hỗn hợp đất sét, tro xương và bột đá nghiền, mỗi tuần gia cố một lớp, và nó vẫn giữ.
Tiến bộ đúng hướng. Nhưng chỉ cần nhìn tấm sơ đồ trên tường là hiểu cái lò này sống nốt được đến mùa đông chứ không hơn.
Tối hôm ấy, ông ngồi một mình với quyển sổ thu chi. Tiền lãi tháng này nhiều hơn cả ba tháng trước cộng lại, nhưng lò mới đất chịu lửa, gạch men, cộng thêm nguyên liệu tinh hơn, phải mất gần gấp ba số đó. Ông tính đi tính lại, rồi gấp sổ.
Có tiếng chân nhẹ ngoài cửa. Tiểu Minh ló đầu vào, tay vẫn còn dính bột than.
“Ông ơi, cháu nghĩ ra một chuyện. Nhưng cháu không biết có nên nói không.”
“Nói đi.”
“Mai nếu có ai đến hỏi mua nhiều đan, ông đừng từ chối ngay.”
Chưa có bình luận cho chương này.