Ba mươi ngày A vắng mặt, chỗ ngồi hàng đầu để trống, và Minh Châu mới nhận ra nó trống hơn cô nghĩ.
Tống Hoán là đứa đầu tiên thú nhận. Cậu bảo không có A thì không ai tranh cãi với cậu cho đến cùng, nên cuộc thảo luận cứ nhạt dần như canh để nguội. Lương Phụng thì lặng lẽ hơn, kể từ chuyện chiếc thẻ, nhưng cậu bắt đầu ngồi cạnh B, không còn ngồi giữa lớp. Còn cô thì dùng ba mươi ngày đó cho một việc cô mang nợ với chính mình: soạn Sổ Một Năm. Đó là một tờ giấy gai chia thành năm cột, cô vẽ cùng C trong những buổi chiều muộn, cô bé ngồi ở chiếc bàn thấp nửa trong nửa ngoài giá thẻ tre, góp ý từng cột một bằng giọng nhỏ nhưng rất chính xác. Cột thứ nhất: nhà còn người ở. Cột thứ hai: lương còn trong kho. Cột thứ ba: ruộng cấy được. Cột thứ tư: quân chết vì giáo. Cột thứ năm: quân chết vì đói và bệnh, một cột mà C nhất quyết phải có.
“Các tướng thường chỉ đếm cột thứ tư,” cô bé nói. “Cột thứ năm không ai viết, nhưng cha em bảo kho Quan học chỉ ghi lương đã phát, không ghi lương đã hỏng, nên mùa nào cũng hụt mà không ai biết hụt ở đâu.”
Khi A trở lại, trời đã se lạnh và lá hòe ngoài sân vàng gần hết.
Cậu gầy và đen đi, hai má hõm xuống, tóc cắt ngắn đến sát da đầu, ở mu bàn tay có một vết rách vừa lên da non. Cả lớp vây lấy hỏi, Hoán còn nhảy cẫng lên, nhưng A chỉ cúi chào Minh Châu thật đúng phép, rồi về chỗ ngồi hàng đầu, ngồi xuống, lưng thẳng như cũ. Cậu nói ít hơn trước, cười ít hơn trước. Minh Châu để mặc cậu. Cô biết có những đứa trẻ cần ba ngày để học lại cách ngồi trong phòng.
Ngày thứ tư, cô giao bài: Viết cho cô điều em học được ở ải.
Cậu nộp bài ngay hôm sau. Bài dài gấp ba bài thường lệ, nét chữ ngay hàng thẳng lối đến lạnh người, nhan đề Bàn Về Cách Hạ Một Thành. Cô đọc nó dưới đèn, một mình, cho đến cuối. Cậu viết rõ ràng và có hệ thống: muốn hạ thành, trước hết phải cắt nguồn nước, sau đó đốt lương, rồi tuyệt đối không nhận hàng, vì hàng binh ăn lương của mình, còn kẻ không hàng thì thành gương cho những thành khác. Thành nào hạ nhanh và nặng tay nhất, lần sau các thành khác sẽ tự mở cổng. Từng ý từng ý một, mạch lạc, đẹp theo cách của một bài toán đã giải xong. Cô nhận ra nó là phôi thai của dòng chữ trong sách giáo khoa, đứa trẻ này đã tự mình nghĩ ra điều mà hàng nghìn năm sau người ta phải học thuộc. [Hệ thống: Thành tựu lịch sử: Luận hạ thành (A). Mức khớp sử sách: 94%. +60 EXP.]
Cô nhắm mắt lại. Sáu mươi điểm cho một bài luận đẹp về cách làm cho cả một thành chết khát.
Đoạn cuối bài viết khác hẳn phần trên. Chữ vẫn ngay ngắn, nhưng nét bút nặng hơn, như bị ép: Cha nói thương xót là thứ xa xỉ của người không phải giữ ải. Con đã thấy một thôn ngoài ải bị dọn sạch. Con không đứng gần. Nhưng cả ngày hôm đó có khói, và ban đêm con nghe được tiếng người khóc ở xa. Con nghĩ nếu cách này đúng thì tiếng khóc ấy cũng là đúng. Con muốn nó đúng.
Minh Châu đặt bài xuống, ngồi nhìn ngọn đèn rất lâu. Cô nhận ra điều A đang làm: cậu bé đã nghe thấy một thứ không chịu nổi, và để chịu được, cậu xây quanh nó một bức tường logic. Câu cuối cùng không phải lời của một đứa trẻ tàn nhẫn, mà của một đứa trẻ đang tự thuyết phục mình.
Cô cầm bút lông, viết ở lề dưới bài, không chấm điểm, không sửa chữ, chỉ viết ba câu hỏi.
Mười năm sau, ai cày ruộng ở thành này? Ai nuôi quân của em? Nếu em là người nghe tiếng khóc đó từ phía bên kia, em sẽ kể lại chuyện này như thế nào?
Sáng hôm sau, cô trả bài cho A trước giờ học, không nói gì. Cậu đọc ba câu, đọc rất lâu, ngón tay đặt trên mép thẻ tre. Hết giờ, khi mọi người đã ra sân, cậu vẫn ngồi lại.
“Cô,” cậu nói. “Nếu cô thắng một thành thì cô sẽ làm thế nào?”
“Cô không biết đánh trận.” Minh Châu thành thật. “Cô chỉ biết đếm.”
Truyện liên quan
“Vậy cô đếm đi.”
Cô lấy từ tay áo tờ Sổ Một Năm, gấp bốn, đặt lên bàn cậu. Cô giải thích năm cột, và luật thao diễn do cô đặt ra, đã nói với cha cậu từ mùa hạ. Ở buổi thao diễn cuối năm, bên hạ được thành phải tính sổ của một năm sau trận. Sổ trống thì dù thành đã hạ vẫn kể như thua.
A đọc từng cột. Khi tới cột thứ năm, cậu ngẩng lên.
“Cô định sắp xếp cho em thua à?”
“Cô định sắp xếp cho em tính đủ.” Cô nhìn thẳng cậu. “Em thắng hay thua là chuyện của em và con số. Cô không can thiệp được, và cũng không muốn.”
Cậu im lặng một lúc, rồi gấp tờ sổ lại, cẩn thận như một lá thư, nhét vào trong áo. Khi Minh Châu nghĩ cuộc nói chuyện đã kết thúc, cậu nói thêm, mắt nhìn ra ô cửa sổ thấp.
“Ở ải, ban đêm, em nghe tiếng cha.”
“Cha em làm sao?”
“Cha đếm.” A hạ giọng. “Mỗi đêm, một mình trong trướng, cha ngồi đếm. Đếm từng tên một. Những người đã ngã trong ngày. Không ai bắt cha phải đếm, và cha không bảo em phải biết.”
Minh Châu thấy một thứ gì đó nghẹn lại ở giữa ngực. Cô nhớ lại bàn tay thiếu hai đốt ngón của người đàn ông kia, nhớ giọng ông ở hiên Quan học: cô đừng nghĩ ta chưa từng đếm.
“Vậy thì,” cô nói chậm rãi, “cha em và cô giống nhau hơn em nghĩ.”
“Cô cũng đếm sao?”
“Cô đếm những đứa trẻ trong lớp mỗi ngày. Chưa tới hai mươi, nhưng cô vẫn đếm.”
A bật ra một tiếng gần như cười, nhỏ, ngắn, rồi tắt đi. Cậu đứng dậy, cúi chào, và lần đầu tiên từ lúc quay về, cậu chạy ra sân, chạy về phía đám bạn đang réo tên mình ầm ĩ.
Chưa có bình luận cho chương này.