Sáng hôm sau cơn mưa đầu mùa, suối Ngân đổi màu.
Tuấn Anh nhận ra điều đó trước tiên bằng mũi. Mùi đất đỏ ngai ngái bốc lên từ mặt nước, đặc hơn mọi buổi sáng anh đã đứng đây. Dòng suối vốn trong vắt nay đục như nước vo gạo, cuốn theo lá mục, cành khô và cả những mảng rêu bị xé khỏi đá đầu nguồn. Mực nước đã dâng cao hơn đêm qua một gang tay, và vẫn đang lên.
Minh đứng cạnh anh, quần xắn đến gối, tay cầm cọc tre có khắc vạch mà cậu tự làm hôm trước. Cậu cắm cọc xuống bờ, chờ một lúc, rồi đọc: “Hơn hai ngón tay so với nửa canh giờ trước.”
“Ghi lại. Cứ nửa canh giờ ghi một lần.”
Cầu gỗ bắc qua suối nằm cách họ vài chục bước. Hai chân cầu phía đông ngâm trong dòng nước nâu, quanh chúng lũ rác nổi dần tụ lại thành một đám cành lá lềnh bềnh. Anh nhìn nó, và hệ thống tự mở ra trong tầm mắt anh như mọi lần anh nhìn một cấu trúc đủ lâu. [Phân Tích Kết Cấu: Cầu gỗ suối Ngân. Chân cầu phía đông bị xói, gỗ mục ba phần tư chiều sâu. Khả năng chịu tải còn 38%.] [Phân Tích Kết Cấu: Bờ tây nam. Cao độ thấp nhất thị trấn. Nguy cơ tràn bờ khi lưu lượng vượt khoảng 2,4 lần hiện tại.]
Hệ thống chỉ nói về những thứ có thể nhìn thấy và đo được. Nó không nói gì về trời. Tuấn Anh nghĩ đến chuyện đó với một nỗi bất an quen thuộc, của người từng thấy quá nhiều bản vẽ đẹp mà bỏ quên đúng điều không có trong bản vẽ.
Người nói điều đó thay cho trời là ông Kiến.
Cụ già nhất hội đồng ngồi trên tảng đá ven bờ từ lúc trời chưa sáng, lưng còng, mắt nheo nheo nhìn lên rặng đồi phía tây. Tuấn Anh bước đến chào, cụ đáp bằng cái gật đầu rồi chỉ tay lên trời.
“Kiến bay thấp, bay thành hàng, đã ba hôm nay,” cụ nói. “Ếch kêu giữa trưa. Mưa đầu mùa mà nặng hạt như đêm qua thì nước lớn kéo theo ngay sau đó. Hồi ta mười tuổi, năm nước lớn cuốn sạch cái chợ cũ, cũng có mưa đầu mùa dữ như năm nay.”
“Cụ nghĩ bao lâu nữa?”
“Chín ngày. Mười ngày. Có thể ít hơn.” Ông Kiến quay sang nhìn anh bằng đôi mắt đục mờ nhưng không hề lơ đãng. “Chú xây nhà giỏi, ta thấy rồi. Nhưng nước thì không nghe theo bản vẽ đâu.”
“Nước nghe theo chỗ thấp,” Tuấn Anh đáp. “Mình chỉ cần chỉ cho nó một chỗ thấp khác.”
Cụ già khẽ cười, lần đầu tiên.
Buổi họp hội đồng diễn ra ngay sau bữa trưa, trong nhà cộng đồng còn thơm mùi tre mới. Lần này, người đứng bên bàn vẽ không phải Tuấn Anh. Anh ngồi ở dãy ghế cuối, hai tay đặt trên đầu gối, và nhìn Minh trải bản phác thảo kênh dẫn phụ lên mặt bàn.
Tay Minh run đến nỗi tờ giấy khẽ rung. Cậu hắng giọng hai lần mới nói được.
Truyện liên quan
“Thưa các cụ, thưa bà Hương. Cháu… cháu xin trình bày.” Mấy người ngồi dưới khẽ bật cười, và chính nụ cười ấy làm vai cậu hạ xuống một chút. Cậu dùng cành cây làm con trỏ, y hệt cách Tuấn Anh đã làm lần đầu. “Suối Ngân sắp lớn. Bờ tây nam là chỗ thấp nhất thị trấn, chỗ có hai chục ngôi nhà đá và vườn rau của bà con. Nước tràn bờ ở đó thì không còn gì cứu được. Cháu đề nghị đào một con kênh dài ba trăm bước chân, bắt đầu từ khúc cong trên suối, chạy vòng qua phía tây, đổ nước thừa xuống đồng trũng ngoài rìa thị trấn.”
“Ba trăm bước chân,” ông Lâm lặp lại, gõ ngón tay xuống bàn. “Trong chín ngày. Vụ gặt chưa xong, trai tráng đang ở ngoài ruộng. Cậu Minh, tôi quý cậu, nhưng cậu mới hai mươi ba tuổi. Cái kênh này, nếu hỏng, thì cả thị trấn mất công vô ích.”
Căn nhà im lặng. Minh cắn môi. Cậu liếc nhìn dãy ghế cuối, nơi Tuấn Anh ngồi, và Tuấn Anh chỉ nhìn lại cậu bằng ánh mắt bình thản, không gật, không lắc.
“Nếu không đào, và nước lớn thật,” Minh nói chậm rãi, “thì bác Lâm ơi, nhà bác nằm đúng chỗ nước sẽ vào trước. Bác biết điều đó hơn cháu.”
Ông Lâm mở miệng, rồi khép lại. Nhà ông ở sát bờ tây nam từ thuở nhỏ.
Bà Hương là người lên tiếng tiếp theo. “Tôi lo cho người ốm. Bà vợ ông Tâm, mấy cụ già. Nếu nước lên ban đêm, chúng ta đưa họ đi đâu?”
“Nhà cộng đồng,” Minh đáp ngay. “Nền cao hơn mặt suối hai mét rưỡi, và bên trong đủ chỗ cho hai trăm người nếu phải ngồi sát nhau.” Cậu dừng một nhịp. “Cháu sẽ làm một bản sơ đồ lối đi cho các cụ, các bà, các em nhỏ. Mỗi nhà một lối.”
Ông Kiến, ngồi ở đầu bàn, chậm rãi đứng lên. Không ai nghĩ cụ định nói. Cụ chống tay xuống bàn, nhìn Minh lâu, rồi nhìn sang ông Ngân.
“Ta đã thấy một lần nước lớn,” cụ nói. “Ta không muốn thấy lần thứ hai. Còn người trẻ muốn đào, thì cho người trẻ đào.”
Ông Ngân cuối cùng cũng lên tiếng. Ông không nhìn Minh mà nhìn thẳng về phía cuối phòng, nơi Tuấn Anh ngồi. “Chú sẽ đứng ở đâu trong chuyện này?”
“Phía sau Minh,” Tuấn Anh đáp. “Nếu nó hỏi, ta trả lời. Nếu nó không hỏi, ta chỉ nhìn.”
Ông Ngân gật đầu, chậm rãi, như một người vừa nghe đúng điều ông muốn nghe mà không dám đòi.
“Mỗi nhà một người,” ông nói. “Chín ngày. Sáng mai đánh trống tập hợp ở nhà cộng đồng.”
Lúc mọi người giải tán, Minh vẫn đứng cạnh bàn, nhìn bản vẽ của mình, hai tay buông thõng. Ông Lâm đi ngang qua cậu, dừng một bước, vỗ vai cậu một cái nhẹ rồi bỏ đi, không nói gì.
Chưa có bình luận cho chương này.