Dòng cuối trong sổ tiếp nhận vẫn còn mới mực: Từ Bách nhận lệnh giao sổ, giữ chìa khóa hòm biên nhận, chưa giao giấy tờ nào. Tử Khiêm đặt ngón tay lên dòng ấy, rồi nhìn sang bảng kê kho. Tên sổ tổng thu nằm đó, bên cạnh là những mục trống về ngày xuất, người nhận và giấy bàn giao.
“Lệnh đã giao tận tay hắn,” ông nói. “Sáng mai hắn phải giao hồ sơ trước mặt người chứng kiến. Hôm nay, ta cần lập lệnh ghi nhận hiện trường cho chuyến hàng đã được trình báo.”
Phùng Tố trải một tờ giấy trắng trên án thư. “Đại nhân muốn ghi chuyến nào?”
“Chuyến muối của Lục Hoài An. Nhưng chỉ ghi tên người đưa tin và loại hàng theo lời trình. Số hiệu chuyến, lượng hàng, người cân và người giữ giấy tờ đều để trống, đến nơi phải hỏi người liên quan.”
Cô cầm bút, chưa chấm mực. “Nếu người giữ sổ đưa ra số liệu khác với chủ hàng thì ghi riêng từng lời?”
“Ghi cả hai. Chưa đối chiếu thì không lấy lời bên nào làm số cuối.”
Phùng Tố bắt đầu viết. Tử Khiêm đứng bên bàn, theo dõi từng dòng. Lệnh phải đủ rõ để người thi hành biết giới hạn, nhưng không được rộng đến mức biến việc ghi nhận một chuyến hàng thành cái cớ lục soát cả bến.
Cô viết đến mục phạm vi, rồi dừng lại. “Có cần ghi hòm biên nhận không?”
“Không. Lệnh này chưa cho mở hòm. Ta chưa biết giấy giao nhận nằm ở đâu, cũng chưa hỏi người giữ sổ. Chỉ ghi nhận giấy tờ liên quan đến chuyến muối nếu chúng được đưa ra hoặc được xác định tại chỗ.”
Phùng Tố sửa dòng vừa viết. Tử Khiêm đọc lại, bảo thêm yêu cầu giữ nguyên hiện trạng của những chứng từ liên quan: không tự ý chuyển, sửa, xé bỏ hay đem khỏi vị trí trước khi huyện nha ghi nhận. Việc ấy không cho phép ai mở hòm hoặc lấy giấy trong hòm.
“Ghi Lý Thuận là người thi hành, cùng hai nha dịch làm chứng,” ông nói. “Ta trực tiếp chủ trì. Phùng thư lại ghi giờ, vị trí, tình trạng giấy tờ và lời khai. Những con số cô ghi phải đọc lại trước mặt người cung cấp.”
“Thuộc lại không xác nhận con số thay người cân,” cô đáp. “Nếu có chênh lệch, ghi phần chênh lệch và những lời giải thích riêng.”
Tử Khiêm gật đầu. Phùng Tố kẻ bảng đối chiếu trên tờ giấy khác. Các cột lần lượt là số hiệu chuyến, lượng hàng rời bến, lượng hàng lên bờ, khoản đã nộp, người cân, người giữ giấy tờ và người cung cấp số liệu. Bên dưới, cô chừa chỗ ghi ai có mặt khi đọc lại.
Ông xem một lượt rồi chỉ vào cột cuối. “Thêm tình trạng chứng từ. Bản gốc hay bản sao, ai đang giữ, giấy được đặt ở đâu, có niêm hay không. Không thấy thì để trống.”
“Còn chữ ký?”
“Ghi rõ người ký nhận lời khai của mình. Nếu họ không ký, cũng ghi việc ấy. Không gọi một chữ ký là xác nhận cả bảng.”
Phùng Tố sửa nhãn ở cuối trang, rồi đọc nội dung lệnh từ đầu. Tử Khiêm ngắt lời khi nghe cô đọc cụm “xác nhận hàng thất thoát”.
“Đổi thành ‘ghi nhận số hàng đối chiếu được và phần chênh lệch nếu có’. Thất thoát hay lấy cắp là kết luận. Lệnh này chỉ cho phép ghi những gì kiểm tra được.”
Cô thay câu ấy, đọc lại. Phạm vi là chuyến muối của Lục Hoài An và những giấy tờ liên quan đến chính chuyến đó. Việc kiểm tra phải có người cân, đại diện chủ hàng và người giữ sổ cùng chứng kiến. Mỗi mục chưa xác định được sẽ để trống; lời khai không thống nhất sẽ được ghi riêng. Lệnh nêu tên người thi hành và cấm tự ý động vào chứng từ trước khi ghi nhận tình trạng.
Tử Khiêm gọi người coi văn thư đến chứng kiến việc lập lệnh. Phùng Tố ghi giờ, tên người có mặt và tình trạng tờ giấy. Ông đọc lại lần nữa, ký tên rồi đóng dấu huyện. Nét khuyết ở góc phải hiện rõ trên dấu son.
Khi mực se, Phùng Tố ghi số tờ, số bản, rồi so từng dòng của bản dùng để thi hành với bản chính. Cô trình cả hai cho Tử Khiêm xem. Ông ký xác nhận bản sao đúng với nội dung bản chính.
“Bản chính lưu tại huyện nha,” ông nói. “Bản giao cho người thi hành phải ghi rõ giờ giao, người nhận và người chứng kiến.”
Phùng Tố ghi tên Lý Thuận vào mục dự kiến người nhận, nhưng chưa ký hay giao bản nào. Lệnh đặt trên án thư, bên cạnh bảng kiểm với những ô còn trắng.
Tiếng chân gấp vọng vào từ ngoài cửa. Một nha dịch chạy tới, cúi chào, hơi thở dồn dập.“Bẩm đại nhân, thuyền muối của Lục Hoài An đang chìm gần bến Nam. Dân phu bị người ở bến giữ lại, nói họ lấy cắp hàng quan. Có người đang đòi trói họ.”
Truyện liên quan
Tử Khiêm đứng dậy. “Thuyền ở đâu?”
“Gần chân bến phía nam. Nước đã tràn qua mạn. Người trên bờ đang kéo hàng lên, chưa kiểm đếm xong.”
“Có ai bị thương?”
“Người đưa tin không rõ. Chỉ nói dân phu bị vây.”
Tử Khiêm quay sang Phùng Tố. Bảng kiểm đã được kẹp vào bìa, chưa có một con số nào. Tin báo chưa cho biết bao nhiêu hàng đã rời thuyền hay lên bờ; càng không thể xác định ai đã lấy hàng.
“Đi cùng ta,” ông nói. “Chỉ ghi điều cô thấy và lời người có mặt. Không lấy lời báo tin làm số liệu.”
“Vâng, đại nhân.”
Ông gọi người coi cửa đi tìm Lý Thuận, yêu cầu anh đến công đường ngay cùng hai nha dịch được giao làm chứng. Tử Khiêm lấy lệnh ghi nhận hiện trường, kiểm tra dấu huyện và phần người thi hành. Phùng Tố mang bảng đối chiếu cùng giấy biên bản trống.
Lý Thuận bước vào khi họ vừa ra tới thềm. Tử Khiêm dừng lại, mở lệnh trước mặt anh và người coi văn thư.
Truyện được đăng tải tại Truyện Full
“Lệnh ghi nhận hiện trường giới hạn việc kiểm tra ở chuyến muối và giấy tờ liên quan. Ta chủ trì. Anh cùng hai nha dịch giữ trật tự, làm chứng cho việc giao nhận và ghi lại ai có mặt. Không tự bắt người, không tự kết luận về hàng.”
“Thuộc hạ đã rõ, đại nhân.”
Người coi văn thư ghi giờ giao lệnh, số tờ và tình trạng dấu. Lý Thuận nhận bản lệnh, đọc phần tên người thi hành rồi ký nhận. Phùng Tố ghi tên anh là người nhận, ghi tên hai người chứng kiến, sau đó đọc lại các mục. Tử Khiêm đối chiếu xong mới ký xác nhận việc giao.
Lý Thuận cất lệnh vào túi áo. “Thuộc hạ sẽ giữ lối vào chỗ kiểm hàng thông thoáng, không để người vây chen tới.”
“Chưa biết người cân ở đâu,” Tử Khiêm nói. “Khi đến nơi, hỏi người liên quan và ghi lại câu trả lời. Không tự ý gọi ai là người cân thay họ.”
“Thuộc hạ tuân lệnh.”
Họ rời huyện nha. Tử Khiêm cầm bản chính để trình khi cần, còn Phùng Tố giữ bảng kiểm và giấy biên bản. Trên đường xuống bến, ông rà lại những mục phải ghi: số hiệu chuyến, lượng hàng rời bến, lượng hàng lên bờ, khoản đã nộp, người cân và người giữ giấy tờ. Chưa ai trong số họ nhìn thấy con thuyền. Chưa có mục nào được phép điền bằng phỏng đoán.
Tiếng người gọi nhau vang lên trước khi họ tới đầu cầu ván. Dân ở bến tụ thành một đám đông, lối xuống cầu gần như bị chắn kín. Một chiếc thuyền nghiêng sát cọc, mạn dập vào gỗ theo nhịp nước. Lục Hoài An đứng trên bờ, tay áo ướt sũng, cùng mấy người kéo dây đưa bao muối lên. Những bao đã chuyển lên nằm thành từng đống không đều.
Ở mép đám đông, một dân phu bị giữ hai cánh tay. Người cầm dây đã quấn một vòng quanh cổ tay anh ta. Giọng ai đó vang lên, đòi trói kẻ lấy hàng quan trước khi hắn chạy.
Lý Thuận bước lên, giơ thẻ lệnh. “Dừng lại. Huyện nha đang thi hành lệnh ghi nhận hiện trường. Không ai được trói người.”
Người cầm dây không buông. Đám đông phía sau dồn tới. Tử Khiêm tiến gần, giơ lệnh có dấu huyện để mọi người nhìn rõ.
“Bản quan chưa kiểm hàng, chưa hỏi người cân, chưa xem sổ chuyến. Ai tự ý trói người hoặc động vào giấy tờ sẽ được ghi tên và việc làm vào biên bản.”
Mấy người phía trước chững lại, nhưng bàn tay đang giữ dân phu vẫn siết chặt. Từ phía sau, có người thúc giục phải giao anh ta cho chủ bến. Phùng Tố đứng bên cạnh Tử Khiêm, mở bìa giấy; trên bảng, các mục số hàng và người cân vẫn để trống.
Đám đông chưa chịu lùi. Người cầm dây vẫn nắm chặt cổ tay dân phu, còn lối xuống bến bị những người đòi trói anh ta chắn kín.
Bình Luận Chương
Đăng nhập để bình luậnChưa có bình luận cho chương này.